Ngành xi măng là một trong những lĩnh vực có cường độ sử dụng năng lượng cao, đặc biệt trong các công đoạn nung clinker và nghiền xi măng. Trước áp lực từ giá điện, giá nhiên liệu cùng mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính, nhiều doanh nghiệp đã tăng cường đầu tư công nghệ để giảm mức tiêu hao năng lượng trên mỗi tấn sản phẩm.

Tại Xi măng Đồng Lâm, chiến lược tiết kiệm năng lượng được triển khai thông qua việc ứng dụng các giải pháp công nghệ hiện đại ngay trong quá trình sản xuất. Điểm nhấn là hệ thống tận dụng nhiệt khí thải từ lò nung clinker để phát điện, chính thức vận hành từ tháng 9/2025. Hệ thống có công suất thiết kế khoảng 8.700 kW, đáp ứng một phần đáng kể nhu cầu điện của nhà máy bằng chính nguồn nhiệt dư phát sinh trong quá trình sản xuất.

Theo tính toán, lượng điện tự phát từ hệ thống này có thể giúp doanh nghiệp tiết kiệm khoảng 30% nhu cầu điện tiêu thụ mỗi năm. Việc tái sử dụng nguồn năng lượng vốn bị thất thoát không chỉ góp phần giảm chi phí vận hành mà còn nâng cao hiệu quả khai thác tài nguyên.

Song song với đó, doanh nghiệp cũng đẩy mạnh sử dụng các loại phụ gia khoáng và phụ phẩm công nghiệp phù hợp trong sản xuất nhằm giảm tiêu hao clinker – công đoạn tiêu tốn nhiều năng lượng nhất của ngành xi măng. Việc nghiên cứu ứng dụng điện mặt trời cũng đang được triển khai như một giải pháp bổ sung nhằm đa dạng hóa nguồn năng lượng phục vụ sản xuất.

Những cải tiến này góp phần hình thành hệ thống quản lý năng lượng theo hướng tối ưu, giúp doanh nghiệp giảm chi phí sản xuất trong dài hạn và tăng khả năng thích ứng với biến động của thị trường năng lượng.

Không chỉ tập trung vào tiết kiệm điện, Xi măng Đồng Lâm còn mở rộng việc sử dụng nhiên liệu thay thế trong lò nung clinker nhằm giảm sự phụ thuộc vào than truyền thống.

Cuối tháng 6 vừa qua, doanh nghiệp đã ký hợp đồng EPC triển khai dự án sử dụng nhiên liệu thay thế một phần than cám trong dây chuyền sản xuất clinker. Khi hoàn thành, hệ thống có khả năng tiếp nhận và xử lý khoảng 600 tấn chất thải mỗi ngày để phục vụ quá trình sản xuất.

Các loại nguyên liệu được nghiên cứu sử dụng bao gồm phụ phẩm ngành dệt may, giấy, nhựa, gỗ, mùn cưa, vỏ cây cùng nhiều phụ phẩm nông nghiệp. Đây đều là những nguồn nguyên liệu có khả năng thu hồi năng lượng, đồng thời góp phần giảm lượng chất thải phải chôn lấp.

Việc từng bước thay thế nhiên liệu hóa thạch không chỉ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trước biến động của thị trường than mà còn tạo điều kiện nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trong toàn bộ dây chuyền sản xuất.

Theo đại diện Xi măng Đồng Lâm, đầu tư vào các giải pháp tiết kiệm năng lượng không đơn thuần nhằm giảm chi phí sản xuất mà còn là bước chuẩn bị quan trọng cho lộ trình phát triển bền vững của doanh nghiệp.

Trong những năm tới, công ty tiếp tục ưu tiên các dự án nâng cao hiệu suất thiết bị, tăng tỷ lệ sử dụng năng lượng tái tạo và nhiên liệu thay thế, đồng thời ứng dụng các công nghệ tiên tiến để giảm phát thải trong quá trình sản xuất clinker.

Việc đồng thời triển khai các giải pháp tiết kiệm điện, tối ưu nhiên liệu và tận dụng nguồn nhiệt dư đang giúp Xi măng Đồng Lâm từng bước xây dựng mô hình sản xuất hiệu quả hơn về năng lượng, giảm tác động đến môi trường và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh ngành xi măng đang chuyển dịch mạnh theo hướng tăng trưởng xanh.

Trong dài hạn, những khoản đầu tư vào công nghệ tiết kiệm năng lượng được kỳ vọng sẽ mang lại hiệu quả kinh tế bền vững, đồng thời góp phần thực hiện mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính của ngành vật liệu xây dựng, hướng tới phát triển kinh tế tuần hoàn và trung hòa carbon trong tương lai.